Project: PRI

De officiële geschiedenis is niets anders dan een specifieke interpretatie van het verleden. Een manier om het heden te bepalen en te rechtvaardigen. Een manier om eenheid op te roepen en een regime te legitimeren. Meestal wordt die geschiedenis als iets eenduidigs voorgesteld en die voorstelling wordt veel vaker en beter verspreid dan welk ander verhaal dan ook.

Dit project ontstond in het licht van de presidentsverkiezing van 2012 en de terugkeer naar de macht van de Partido Revolucionario Institucional (PRI) na 12 jaar oppositie. Het is een persoonlijk onderzoek naar en een reconstructie van een periode die wij zelf grotendeels niet hebben meegemaakt, maar die ons op een of andere manier wel gevormd heeft: de 71 jaar waarin de PRI onafgebroken aan de macht was. Aan de hand van een diepgaand onderzoek construeerden we een verhaal van ons land, niet beter noch vollediger dan alle andere, maar wel duidelijk het onze. Een vertelling waarmee we alle gezegden, gemeenplaatsen, gewoonten en angsten beter willen begrijpen die we van de PRI, haar politiek en haar manier van regeren geërfd hebben.

Het project vertrekt van een geschiedenisboek (La Revolución Institucional) en een theaterstuk (Derretiré con un cerillo la nieve de un volcán - 'Ik heb de sneeuw van een vulkaan doen smelten met een lucifer'). Het ene deel is efemeer, het andere permanent. Door vanuit deze twee fundamenten te vertrekken, proberen we ons land en de partij beter te leren kennen en onszelf uiteen te zetten met het politieke verleden van Mexico. Nu we weten dat de PRI voor minstens zes jaar opnieuw zal regeren, komen we zo misschien tot een beter begrip van het heden. We willen vertrekken van het idee dat een deel van wie wij zijn het verhaal is dat we onszelf vertellen over wie wij zijn. Pertinente vragen zijn: 'Wat is de PRI?', 'Wie zijn wij tegenover die partij?' en 'Hoe beïnvloedt de politiek ons leven?'.

De oprichting van de 'officiële partij' in 1929, onder de naam Partido Nacional Revolucionario, was een daad van 'politieke verbeelding' die een einde maakte aan een periode waarin de macht keer op keer met wapens werd veroverd. Die geschiedenis willen we uitgraven; we willen het politiek organisme blootleggen dat een instrument van sociale verzoening en van nationale eenheid was, maar ook een manier om elke politieke deelname - zowel door middel van insluiting als uitsluiting - te controleren en te programmeren.

We willen een afstand creëren waardoor we meer zicht krijgen op het Mexico van 2013. Zeker nu politieke posities zich vandaag gepolariseerd hebben tussen onvoorwaardelijke steun en genadeloze oppositie - met daartussen alle graden van aanvaarding tot onverschilligheid - lijkt het ons van belang om het verhaal dat we altijd voor lief namen uit te spitten. Ook willen we eraan herinneren dat al onze democratische verworvenheden niet het resultaat zijn van de toegeeflijkheid van de regering. Democratie is in niets vanzelfsprekend en werd in ons geval betaald met het bloed en het zweet van honderden Mexicaanse jongeren en volwassen. We mogen het belang van die verworvenheden niet vergeten; hun opofferingen zullen niet voor niets geweest zijn. Niemand zou zich ooit nog moeten beroepen op een onvoorwaardelijk vertrouwen in de macht.

De geschiedenis van Mexico is een reeks 'ondermijnde paradijzen' waarnaartoe we - zoals de Mexicaanse dichter Ramón López Velarde - net zo graag willen terugkeren als dat we ze willen vergeten.