Dying on Stage

    05/05  | 20:30
    06/05  | 18:00
    07/05  | 20:30

€16 / €13 (-25/65+)
2h 30min
FR (5/05, 7/05) EN (6/05)

Ontmoet de artiesten na de voorstelling op 6/05

Dying on Stage is ontstaan uit de jaarlijkse viering van de verjaardag van Christodoulos Panayiotou. In de loop der jaren stelde hij een persoonlijk – nog steeds uitbreidend – archief samen over hoe fictie de mogelijkheid in zich draagt om te ontsnappen aan sterfelijkheid en eindigheid: van Dalida's accurate poses in haar meest tragische nummers tot Michael Jacksons verlangen om een laatste keer op te treden of Pasolini's idee over een maatschappij die sterft op het podium. Dying on Stage is het intieme gebaar waarmee Panayiotou zijn archief onthult, met telkens een andere selectie van zijn inhoud. Een geste die de rechtlijnigheid van tijd opheft en een daad van liefde wordt: liefde voor het schouwspel en zijn vermogen om de dood te overwinnen. Dying on Stage combineert de precisie van een lezing met de onbepaaldheid van nachtelijk surfen op het web en stelt vragen bij de hiërarchische ordening van onze gemeenschappelijke cultuur.

Concept Christodoulos Panayiotou 

Met Christodoulos Panayiotou & Jean Capeille 

Presentatie Kunstenfestivaldesarts, Kaaitheater

Back to top
BRIEF UIT LIGALLI (fragment)

Li Galli, 24 juni 2014

Beste Valeria,

[…] De zon verdwijnt achter de enorme rotsen. Ik bevind me op Li Galli, een archipel van kleine eilandjes voor de kust van Amalfi, ook wel Sirenuse genoemd, de eilanden van de Sirenen. Sirenuse is ook het eiland van Léonide Massine, de grote danser en choreograaf van de Ballets Russes. En van Rudolph Nureyev, een van de beste dansers van onze tijd. Zoals je ziet is de mythologie slechts een palimpsest in voortdurende verandering. Oude mythen worden namelijk altijd vervangen door nieuwe: ofwel door gewelddadige vernietiging ofwel op kracht van hun opzienbarende inhoud. Toen ik nog een student was, zag ik ooit een documentaire over het leven van Nureyev, gefilmd op het eiland zelf. Mijn “ballet-vriendin” Eva had me die tape op een zomerse dag uitgeleend en heeft hem nooit meer teruggekregen. Ze was een grote bewonderaar van Nureyev en had allerlei VHS-opnames in een lade liggen, waar ik toen zo jaloers op was. Ik kan het me nog zo voor de geest halen: een videoband met “Nureyev” als opschrift, in dikke rode inkt. Ik raakte erdoor geobsedeerd. Ik keek er elke dag naar, na de lunch, net na het zien van The Blue Lagoon. Die twee films raakten voor mij op een eigenaardige manier mentaal verstrengeld. Ze waren allebei heel sensueel en ze waren ook de eerste bewegende beelden van mannelijk naakt die ik ooit had gezien. Bij de eindtitels van de documentaire zit Nureyev naakt op de rotsen van zijn eiland en beschouwt hij de zee in een melancholische gemoedsstemming die exacte de omgekeerde is van die van Christopher Atkins en Brooke Shields, die al even naakt over hun eiland rondslenteren. Ik ben er trouwens van overtuigd dat ik die rotsen heb gevonden in het zuiden van Li Galli. Michael en ik hebben er gisteravond gezwommen. Ik ben zelfs bijna zeker dat ik de exacte rots heb gevonden waar Nureyev zat aan het einde van de documentaire. Zoals je je kan inbeelden, heb ik er ook even op gezeten en melancholisch de zee beschouwd. 

Tijdens mijn eerste jaren aan het gymnasium spoelde ik de band zoveel keren terug en herbekeek ik de aftiteling van die documentaire zo vaak opnieuw dat de tape uiteindelijk versleet en ik er niet maar naar kon kijken. Ik maakte mezelf wijs dat dat mijn excuus was om hem nooit aan Eva heb terug te geven. Volgens mij heb ik haar verteld dat ik hem was kwijtgeraakt, of misschien is ze het gewoon vergeten. Hetzelfde gebeurde trouwens met mijn Blue Lagoon-tape op het moment dat Atkins naakt van een helling afglijdt.

[…]

Het duurde een paar jaar alvorens ik besefte dat de eindtitels van Eva’s documentaire eigenlijk een tragische dimensie hebben. Als tiener kon ik Nureyevs eenzaamheid en verlangen al vermoeden, maar het was pas nadat ik zijn Bayadère in de Opera van Parijs had gezien en naar hier ben gekomen, dat ik de chronologie ten volle begrijp. Nureyev kocht de eilandjes, zijn laatste en meest buitensporige koninkrijk in een lange rij van extravagante eigendommen, in 1988. Dat was vier jaar nadat bij hem HIV was vastgesteld. Hoewel hij in het begin altijd ontkende dat er iets mis was met zijn gezondheid, was de Nureyev die ik op de rotsen zag zitten er zich acuut van bewust dat hij alles zou kwijtraken. Zijn uitzonderlijk atletische lichaam als eerste. Dat was waarschijnlijk Nureyevs laatste zomer op Li Galli. 

In die periode maakte hij een van zijn mooiste bijdragen aan het ballet (dé mooiste, denk ik vaak): de eerste opvoering van La Bayadère in Europa, op basis van de notities van Petipa en de originele muziek van Minkus. Daarmee was de cirkel rond, aangezien hij delen van het ballet (waaronder het beroemde “Kingdom of the Shades”) in 1961 voor het eerste aan het Parijse publiek had laten zien. Het was trouwens na diezelfde uitvoering dat hij de Sovjet-Unie de rug toekeerde en overliep naar het Westen, waar hij de meest gewilde danser werd. Enkele maanden na de ontbinding van de Sovjet-Unie was Nureyev, die toen zwaar ziek was, hard aan het werk om een van de best bewaarde geheimen uit de Koude Oorlog op te voeren. La Bayadère ging in première op 8 oktober 1992, in het Palais Garnier. De hartverscheurende variatie op de dood van Nikiya, die in zijn versie uitmuntend werd vertolkt door Isabelle Guérin, overstijgt voor mij alle eindes en geeft ons een inkijk in zijn gedachten toen hij daar alleen zat op die rotsen.

[…]

Maar het wordt nu nogal laat, mijn beste vriendin, en er hangt een storm in de lucht. Ik moet terug naar mijn kamer, waar ik een blik in de spiegel zal werpen en mijn gedachten zal loslaten. Want de mythologie is uiteindelijk een oude verschrompelende tekst, die ons met het verstrijken van de tijd inzicht geeft in de vage overblijfselen van andere, nog oudere teksten. En zo verstoort de scriptio inferior altijd de scriptio superior, waardoor ze beide versmelten in die troebele ruimte tussen oud en nieuw, voor en na, onder en boven. Sirenuse zal daarom altijd het eiland zijn van de grootste der helden, Odysseus, en de grootste der dansers, Rudolf Nureyev; het eiland van Massine en de Sirenen; het eiland van Nikiya en verleidelijke liederen; het eiland van de spiegel en de storm. Het eiland van de spiegel, dat vooral. 

Met liefde en bewondering,
Christodoulos

Back to top

Christodoulos Panayiotou’s (1978, Limassol, Cyprus) brede onderzoek richt zich op de identificatie en ontcijfering van verborgen verhalen in de geschiedenis van de beeldcultuur. Solotentoonstellingen van zijn werk waren onder andere te zien op de 56ste Biënnale van Venetië (het Cypriotisch paviljoen); Casa Luis Barragán (Mexico City); Moderna Museet (Stockholm); Kunsthalle Zürich; Casino Luxembourg; CCA Kitakyushu; Museum of Contemporary Art (St. Louis); Museum of Contemporary Art (Leipzig); Centre d’Art Contemporain de Brétigny; en in Point Center of Contemporary Art (Nicosia). Zijn werk was ook te zien in groepstentoonstellingen waaronder: de 14de Biënnale van Lyon; de 13de Biënnale van Sharjah; dOCUMENTA (13) in Kassel; de 8ste Biënnale van Berlijn; de 7de Biënnale van Liverpool; Hammer Museum (Los Angeles); Centre Pompidou (Parijs); Museion (Bolzano); Migros Museum (Zürich); CCA Wattis Institute for Contemporary Arts (San Francisco); Joan Miro Foundation (Barcelona); Witte de With (Rotterdam); Bonniers Konsthall (Stockholm); Philadelphia Museum of Art; Ashkal Alwan Center for Contemporary Arts (Beirut); Artist Space (New York); MoCA (Miami).

Jean Capeille (1989, Parijs) studeerde hedendaagsde dans aan het Conservatoire National Supérieur de Musique et de Danse. Hij danste bij het Ballet de Lorraine en werkte samen met verschillende kunstenaars onder wie Christodoulos Panayiotou (Pas seul en Dying on Stage), Dora Garcia (The Sinthome Score en Écrits), Jesse Ash (Avoidance Avoidance) en Arseniey Zhilyev (Mir). Hij combineert deze artistieke samenwerkingen met de studie Kunstgeschiedenis aan de Université Paris 1 – Sorbonne.

Back to top